Jak poradzić sobie z drzewami zakłócającymi odbiór z anteny satelitarnej - Choosy

Opracował: Archie Wilson, Opublikował: Choosy

Jako wieloletni redaktor bloga Choosy, australijskiej marki oferującej nadruki i plakaty artystyczne do wnętrz, zwracam uwagę na to, jak ważna jest wygoda domowego życia. Dobrze dobrane dekoracje ścienne to jedno, ale równie istotna jest sprawna telewizja, która towarzyszy nam podczas wieczorów w salonie. Właśnie dlatego na blogu Choosy pojawiają się teksty pomagające w codziennych dylematach technicznych związanych z domem. Prawidłowe ustawienie anteny satelitarnej wymaga podstawowej wiedzy o montażu i regulacji zestawów antenowych. Instalację na wysokościach lub w trudno dostępnych miejscach powinien wykonać doświadczony instalator anten satelitarnych z użyciem specjalistycznego sprzętu pomiarowego. Prostą instalację anteny możesz wykonać samodzielnie. W tym celu zapoznaj się z naszymi poradami. Niezbędne będą podstawowe narzędzia instalacyjne. Do ustawienia anteny satelitarnej należy wykorzystać dekoder satelitarny Polsat Box lub Canal+.

Co będzie potrzebne do pracy?

Jeżeli zdecydowałeś się na samodzielny montaż, upewnij się, że masz wszystkie niezbędne akcesoria:

Antena satelitarna offsetowa o średnicy 80–90 cm. Przy zacienieniu przez drzewa zalecamy czaszę o większej powierzchni, ponieważ większy reflektor zbiera więcej sygnału i ma większą odporność na zakłócenia.
Konwerter LNB uniwersalny lub w technologii Unicable, z współczynnikiem szumów poniżej 0,2 dB i wzmocnieniem powyżej 55 dB. Do odbioru kanałów HD i 4K wybierz konwerter z niskim współczynnikiem szumów.
Kabel koncentryczny o impedancji 75 Ω, typu RG-6 lub TRISET-113, o długości wymaganej przez miejsce instalacji anteny i dekodera. Rekomendujemy kable z miedzianą żyłą wewnętrzną o średnicy co najmniej 1 mm i podwójnym ekranowaniem, odporne na działanie promieniowania UV.
Dwa wtyki nakręcane typu F, dopasowane do średnicy zewnętrznej wybranego kabla koncentrycznego.
Uchwyt lub maszt do zamocowania anteny, ze stali ocynkowanej lub nierdzewnej, o średnicy 35–50 mm i wysokości 50–200 cm. Wybierz uchwyt ścienny, balkonowy lub kominowy w zależności od miejsca montażu.
Klucz płaski o rozmiarze 10, wkrętak krzyżakowy, poziomica, cążki boczne do przewodów oraz ostry nóż do zdejmowania izolacji.
Wkręty z kołkami rozporowymi o średnicy 10 mm do zamocowania uchwytu w murze lub betonie.

W trakcie montażu anteny na wysokości niezbędna będzie pomoc innej osoby.

Uwaga!

W oferowanych zestawach antenowych operatorów takich jak Polsat Box czy Canal+ nie ma uchwytu antenowego, kabla koncentrycznego 75 Ω, wtyków F oraz pozostałych akcesoriów montażowych. Uchwyt antenowy i sposób montażu należy dopasować do wybranego miejsca instalacji i podłoża. Odpowiedni uchwyt można zakupić w sklepie ze sprzętem RTV lub sklepie budowlanym.

Dlaczego drzewa blokują sygnał satelitarny?

Sygnał satelitarny dociera do anteny w postaci fal elektromagnetycznych o bardzo wysokiej częstotliwości. Każda przeszkoda na drodze tych fal, w tym liście, gałęzie i pnie drzew, powoduje ich tłumienie lub rozpraszanie. Wiosną i latem, gdy drzewa są w pełni zielone, problem nasila się, ponieważ gęsta korona zatrzymuje znaczną część energii sygnału. W przypadku anten satelitarnych nawet pojedyncze gałęzie w linii odbioru mogą obniżyć poziom sygnału o kilka decybeli, co wystarczy do utraty stabilnego odbioru kanałów HD.

Warto pamiętać, że anteny satelitarne typu offsetowego odbierają sygnał pod kątem około 28–32 stopni nad horyzontem. Oznacza to, że przeszkoda znajdująca się w odległości 10 metrów od anteny może zasłaniać sygnał, jeśli przekracza wysokość 5–6 metrów. Przy odległości 20 metrów drzewo o wysokości 12 metrów i więcej zablokuje odbiór całkowicie. Dlatego sam fakt, że drzewo nie znajduje się bezpośrednio przy antenie, nie oznacza jeszcze, że nie przeszkadza.

Jaki rozmiar anteny wybrać przy zacienieniu?

Anteny o średnicy 65–73 cm są standardem w podstawowych zestawach operatorskich, ale w miejscach zacienionych przez drzewa mogą okazać się niewystarczające. Większa czasza, np. 80–90 cm, zapewnia lepszy zysk energetyczny, co przekłada się na wyższy poziom sygnału docierającego do konwertera. Przy odbiorze z satelity Hot Bird, na którym nadawane są polskie pakiety Polsat Box i Canal+, zaleca się stosowanie anten o średnicy minimum 80 cm. Na wschodnich krańcach Polski, gdzie sygnał jest nieco słabszy, warto rozważyć czaszę o średnicy 90–100 cm.

Większa antena oznacza również większy zapas sygnału podczas deszczu lub śniegu, gdy woda na liściach dodatkowo tłumi fale. Jeśli dysponujesz wystarczającą ilością miejsca i stabilnym mocowaniem, warto zdecydować się na większą czaszę. Pamiętaj jednak, że większa antena waży więcej, zazwyczaj 3,5–5 kg, i wymaga solidniejszego uchwytu oraz mocniejszego zamocowania do ściany lub dachu.

Gdzie zamontować antenę, aby uniknąć przeszkód?

W kierunku satelity w niewielkiej odległości od miejsca instalacji nie może być żadnych wysokich przeszkód. Przed wyborem nowego miejsca sprawdź, czy w linii odbioru nie znajdują się:

Drzewa i krzewy o wysokości przekraczającej linię wzroku pod kątem 30 stopni od poziomu anteny.
Budynki sąsiednie, garaże lub wiaty znajdujące się bliżej niż 30 metrów i wyższe niż 8–10 metrów.
Kominy, maszty i inne konstrukcje metalowe, które mogą odbijać sygnał i powodować zakłócenia.

Antena nie powinna być narażona na silne podmuchy wiatru. Zamontuj antenę w miejscu, do którego masz łatwy dostęp, ponieważ późniejsza regulacja lub czyszczenie czaszy będzie prostsza. Najlepsze lokalizacje to elewacja budynku od strony południowej lub południowo-wschodniej, balustrada dachowa lub wysoki maszt ogrodowy. Jeśli montujesz antenę na dachu, upewnij się, że maszt jest zamocowany do konstrukcji nośnej, a nie tylko do pokrycia dachowego.

Jak sprawdzić, czy drzewa zasłaniają sygnał?

Najprostszą metodą jest obserwacja słońca. W południe słońce znajduje się mniej więcej w kierunku satelity Hot Bird. Jeśli w południe na czaszę anteny pada cień drzewa, oznacza to, że gałęzie zasłaniają satelitę. Innym sposobem jest spojrzenie wzdłuż osi konwertera pod kątem około 30 stopni w górę od poziomu. Wszystko, co znajduje się w tym polu widzenia, blokuje sygnał.

Możesz również skorzystać z aplikacji w smartfonie wykorzystujących GPS i dane o pozycji satelitów. Takie programy nakładają na obraz z kamery linię wskazującą dokładne położenie satelity na niebie, co pozwala szybko zidentyfikować przeszkody. Jeśli masz dostęp do miernika sygnału, podłącz go do konwertera i obserwuj wartości MER oraz BER. Spadek MER poniżej 12 dB lub wzrost BER powyżej 1.0E-3 przy pełnym liściastym zacienieniu potwierdza, że drzewa są przyczyną problemów.

Jak przenieść antenę w inne miejsce?

Montaż uchwytu i przygotowanie kabla

1. Zamontuj uchwyt antenowy lub maszt na elewacji budynku, balustradzie dachowej lub w innym stabilnym miejscu. Uchwyt lub maszt musi być zainstalowany w pionie. Podczas montażu zweryfikuj pionowe zamocowanie za pomocą poziomicy.

2. Przygotuj końce kabla antenowego do instalacji wtyczek F. Przy pomocy ostrego nożyka delikatnie zdejmij kolejne warstwy izolacji przewodu, aby odsłonić miedzianą żyłę. Nadmiar izolacji odetnij cążkami bocznymi do przewodów. Środkowa miedziana żyła kabla nie powinna wystawać poza wtyczkę więcej niż 1 mm. Upewnij się, czy w środku wtyczki nie ma metalowych włosków z oplotu, które dotykają miedzianej żyły. Wszelkie metalowe pozostałości usuń.

Uwaga!

Niezachowanie pionu uchwytu lub masztu spowoduje trudności w poprawnym ustawieniu anteny w stosunku do satelity. Przy instalacji wtyczki zwróć uwagę, aby środkowa miedziana żyła kabla nie wystawała poza wtyczkę. Zbyt długą żyłę odetnij tak, aby nie wystawała więcej niż 1 mm poza górną krawędź wtyczki. Metalowe włoski z oplotu wewnątrz złącza mogą spowodować zwarcie i uszkodzenie konwertera lub głowicy w dekoderze.

3. Zamontuj antenę na maszcie, lekko dokręcając śruby mocujące, aby umożliwić późniejszą regulację kierunku. Nie dokręcaj zbyt mocno, ponieważ musisz mieć możliwość obracania czaszy w poziomie i zmiany kąta nachylenia w pionie.

4. Podłącz przygotowany kabel antenowy do konwertera zamontowanego na wysięgniku anteny. Upewnij się, że złącze jest dokręcone ręką do oporu, a następnie delikatnie dociśnięte kluczem. Nie przekręcaj złącza zbyt mocno, aby nie uszkodzić gwintu.

Regulacja i ustawienie anteny

5. Odmierz i przeprowadź kabel antenowy od anteny do miejsca, gdzie jest ustawiony dekoder. Kabel powinien być poprowadzony w taki sposób, aby był zabezpieczony przed uszkodzeniami mechanicznymi oraz działaniem wiatru. Nie należy kłaść przewodów równolegle do kabli elektrycznych. Muszą być w odległości co najmniej 10 cm. Unikaj zginania kabla pod kątem ostrym. Minimalny promień gięcia dla kabla RG-6 wynosi około 35 mm.

6. Ustaw kąt elewacji wstępnie na podstawie wartości dla miejscowości najbliższej miejscu instalacji. W Polsce kąt ten wynosi zazwyczaj 28–32 stopnie. Do odczytanej wartości dodaj jeden stopień, aby zrekompensować ewentualne odchylenie masztu od pionu.

7. Skieruj antenę wstępnie w stronę satelity. Jeśli nie masz miernika sygnału, poproś drugą osobę o obserwowanie pasków siły i jakości sygnału na ekranie telewizora. Wykonuj bardzo powolne, milimetrowe ruchy anteną w poziomie i w pionie. Po znalezieniu sygnału dąż do uzyskania jak najwyższej wartości paska jakość. Zwróć uwagę na wartość MER, która powinna przekraczać 14 dB dla kanałów HD. Jeśli korzystasz z dekodera Polsat Box lub Canal+, użyj funkcji miernika sygnału dostępnej w menu instalacyjnym.

8. Po uzyskaniu najlepszych parametrów sygnału dokręć wszystkie śruby mocujące antenę do uchwytu. Sprawdź ponownie wartości sygnału, ponieważ nawet lekkie przesunięcie czaszy podczas dokręcania może obniżyć jakość odbioru.

Czy można przyciąć drzewo samodzielnie?

Z punktu widzenia techniki przycięcie gałęzi zasłaniających sygnał jest prostszym rozwiązaniem niż przenoszenie anteny, ponieważ nie wymaga ponownego ustawiania czaszy. Jeśli drzewo rośnie na twojej działce, możesz samodzielnie obciąć gałęzie, pod warunkiem że nie łamiesz przepisów. W Polsce wycinka drzew na własnej posesji wymaga zgłoszenia do urzędu gminy lub uzyskania zezwolenia, w zależności od gatunku i obwodu pnia.

Jeśli obwód pnia na wysokości 5 cm nie przekracza 50 cm dla większości gatunków, 65 cm dla kasztanowca, robinii i platanu lub 80 cm dla topoli, wierzby i klonu jesionolistnego, wystarczy zgłosić zamiar wycinki. Przy drzewach owocowych rosnących na prywatnej działce nie ma potrzeby uzyskiwania zgody, chyba że rosną one na terenie zabytkowym lub w pasie drogowym. Jeśli drzewo jest pomnikiem przyrody lub znajduje się na obszarze chronionym, konieczne jest zezwolenie odpowiedniego organu.

Pamiętaj, że wycinka drzew w okresie lęgowym ptaków, czyli od marca do lipca, może być ograniczona ze względu na ochronę gatunkową. Jeśli drzewo rośnie na sąsiedniej działce, masz prawo obciąć gałęzie zwisające na twój teren, ale musisz wcześniej wyznaczyć sąsiadowi odpowiedni termin do ich usunięcia. W przypadku drzew rosnących dokładnie na granicy działek wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli.

Kiedy wezwać instalatora?

Jeśli pomimo prawidłowego zamocowania anteny i wielokrotnej regulacji odbiór pozostaje niestabilny, warto skorzystać z usług fachowca. Profesjonalny instalator dysponuje miernikiem sygnału DVB-S2, który pokazuje szczegółowe parametry techniczne: MER, BER oraz stosunek sygnału do szumu C/N. Dzięki temu potrafi precyzyjnie wyregulować nie tylko azymut i elewację, ale również kąt skręcenia konwertera, czyli tzw. skew.

Instalator zdiagnozuje również, czy problem leży wyłącznie w zacienieniu, czy może w uszkodzonym konwerterze, skorodowanych złączach lub niskiej jakości kablu. Wizyta fachowca jest konieczna przy montażu na wysokościach powyżej 3 metrów, na dachach o stromym spadzie lub przy konieczności wiercenia w elewacjach ocieplonych styropianem. W Choosy zawsze podkreślamy, że bezpieczeństwo jest ważniejsze niż oszczędność, dlatego prace na wysokościach zlecaj wyłącznie osobom z odpowiednimi uprawnieniami.

Co zrobić, gdy przesunięcie anteny nie jest możliwe?

Czasami żadna z dostępnych lokalizacji na posesji nie zapewnia wolnej od przeszkód linii odbioru. W takiej sytuacji pozostaje rozważenie alternatywnych rozwiązań. Jedną z opcji jest zamiana standardowego konwertera na model z wyższym wzmocnieniem lub zastosowanie wzmacniacza sygnału w torze antenowym. Wzmacniacz montuje się w pobliżu anteny i podłącza do zasilania przesyłanego kablem koncentrycznym z dekodera.

Drugą opcją jest przejście na odbiór naziemny DVB-T2, który nie wymaga anteny satelitarnej i jest mniej wrażliwy na przeszkody, choć oferta kanałów jest ograniczona w porównaniu do satelity. Trzecią drogą jest telewizja przez internet, oferowana m.in. przez Orange, Polsat Box i Canal+, ale wymaga stabilnego łącza szerokopasmowego o przepustowości co najmniej 10 Mb/s dla obrazu HD. Warto też rozważyć montaż anteny na wyższym maszcie o wysokości 2–3 metrów, co często pozwala przenieść linię odbioru ponad niższe gałęzie.

Instrukcje złożenia zestawu antenowego, ustawienia sygnału za pomocą anteny i dekodera są dostępne na kanałach YouTube Polsat Box oraz Canal+. Kąt elewacji ustaw wstępnie na podstawie wartości odczytanych z tabeli dla miejscowości najbliższej miejscu instalacji. W przypadku trudności z wyborem odpowiedniego sprzętu skonsultuj się z lokalnym serwisem antenowym.

Categories

Archive

1 Comments

Czy warto zamienić antenę satelitarną na telewizję internetową ?